Αρχική » ΔΙΚΤΑΙΟΝ ΑΝΤΡΟΝ

ΔΙΚΤΑΙΟΝ ΑΝΤΡΟΝ

Javascript is required to view this map.

Πληροφορίες

Ονομασία: ΔΙΚΤΑΙΟΝ ΑΝΤΡΟΝ
Αγγλική ονομασία: DIKTAION ANDRO
Εγγύτερος Οικισμός: Ψυχρό
Νομός: Ν.ΛΑΣΙΘΙΟΥ
Δήμος: ΔΗΜΟΣ ΟΡΟΠΕΔΙΟΥ ΛΑΣΙΘΙΟΥ
Επαρχία: Λασιθίου

Τουριστικές υποδομές

Πρόσβαση

Σήμανση καθ'οδόν: Ναι
WC: Ναι
Xώρος στάθμευσης: Ναι
Eκθετήριο-πωλητήριο: Όχι
Xώρος αναψυχής: Ναι
Υποδομές ΑΜΕΑ: Όχι
Μέρες & Ώρες λειτουργίας: 8:30-15:00, εκτός Δευτέρας
Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2841024943
Εισιτήριο: Ναι
Σήμανση: Ναι
Όχημα: Όχι
Περπάτημα: Ναι
Πλωτό Μέσο: Όχι
Άλλο:
Ημερομηνία:

Χρονική Φάση Χρήσης

Χρονολόγηση Κύριο Τοπωνύμιο Δευτερεύουσες Ονομασίες Τεκμηρίωση Χρονολόγησης Κατηγορία Τεκμηρίωση Κατηγορίας
Νεώτερη Νεολιθική 
 
 
Βέβαιη 
Σπήλαιο Κατοίκησης 
Βέβαιη 
Τελική Νεολιθική 
 
 
Βέβαιη 
Σπήλαιο Κατοίκησης 
Βέβαιη 
Πρώιμη Μινωική 
 
 
Βέβαιη 
Ταφικό Σπήλαιο 
Βέβαιη 
Μέση Μινωική 
 
 
Βέβαιη 
Λατρευτικό Σπήλαιο 
Βέβαιη 
Ύστερη Μινωική 
 
 
Βέβαιη 
Λατρευτικό Σπήλαιο 
Βέβαιη 
Γεωμετρική 
 
 
Βέβαιη 
Λατρευτικό Σπήλαιο 
Βέβαιη 
Ανατολίζουσα 
 
 
Βέβαιη 
Λατρευτικό Σπήλαιο 
Βέβαιη 

Περιγραφή

Το σπήλαιο που καλείται Δικταίο Άνδρο ή σπήλαιο του Ψυχρού βρίσκεται στη βόρεια πλαγιά της οροσειράς της Δίκτης, σε υψόμετρο 1025 μ. και θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους χώρους λατρείας στην Κρήτη. Η έρευνα απέδειξε ότι για μια εκτεταμένη χρονική περίοδο, από το 1800 περίπου π.Χ. ως τον 7ο αι. π.Χ., το σπήλαιο αποτελούσε έναν από τους σημαντικότερους λατρευτικούς χώρους της Κρήτης. Στο σπήλαιο κατέφθαναν πιστοί όχι μόνο από κοντινά σε αυτό σημεία, αλλά και από πολύ μακρινά μέρη, για να τιμήσουν τη θεότητα και να φέρουν αφιερώματα. Το σπήλαιο φαίνεται πως συνέχισε να έχει επισκέπτες ακόμα και κατά τη ρωμαϊκή και μεσαιωνική εποχή. Το ιερό αυτό σπήλαιο ταυτίστηκε με το περίφημο Δικταίον Άντρον, το οποίο σύμφωνα με την αρχαία παράδοση, είναι το σπήλαιο στο οποίο κατέφυγε η Ρέα για να γεννήσει το Δία. Η αίγα Αμάλθεια, που σύμφωνα με άλλο θρύλο ήταν Νύμφη, ανέθρεψε το Δία, ενώ οι Κουρήτες κάλυπταν το κλάμα του βρέφους με τους ήχους των όπλων τους και του άγριου χορού τους. Ένα ανηφορικό μονοπάτι οδηγεί σε ένα πλάτωμα μπροστά στη στενή είσοδο του σπηλαίου, το οποίο αποτελείται από δύο τμήματα. Δεξιά ανοίγεται ένας προθάλαμος χωρίς σταλαγμιτική διακόσμηση (42 x 19 μ.), το λεγόμενο Άνω Σπήλαιο, στον οποίο υπήρχε ορθογώνιος βωμός ύψους 1 μ., κτισμένος με αργολιθοδομή. Στο χώρο αυτό αποκαλύφθηκαν επίσης νεολιθικά όστρακα, πρωτομινωικές ταφές (2800 - 2200 π.Χ.) και αναθήματα της Μεσομινωικής περιόδου (2200 - 1550 π.Χ). Στα σημαντικότερα ευρήματα περιλαμβάνονται πήλινα ειδώλια, τμήματα λίθινων αγγείων, καθώς και μικροί βωμοί με επιγραφές στη Γραμμική Α γραφή. Στο βορειότερο τμήμα του προθαλάμου αναπτύσσεται χαμηλός θάλαμος. Σε αυτόν βρέθηκε ένας ακανόνιστος περίβολος με δάπεδο λιθόστρωτο σε ορισμένα μέρη, που σχημάτιζε ένα είδος τεμένους. Στο Κατώτερο Σπήλαιο, το οποίο χωρίζεται σε πέντε μικρά και μεγαλύτερα διαμερίσματα, και όπου βρίσκεται μια μικρή λίμνη και τεράστιοι σταλαγμιτικοί και σταλακτιτικοί σχηματισμοί, αποκαλύφθηκαν τα περισσότερα αφιερώματα: ειδώλια ζώων, χάλκινα εργαλεία, μαχαίρια, βέλη, αναθηματικοί διπλοί πελέκεις, ξυράφια, λεπίδες, σφραγιδόλιθοι, κοσμήματα, χάλκινα ειδώλια, που παριστάνουν άνδρες και γυναίκες σε λατρευτικές στάσεις και χάλκινα πλακίδια, που εικονίζουν νέους ανδρες που κουβαλούν ζώα ως προσφορές στη θεότητα. Η μεγάλη αίθουσα του κατώτερου σπηλαίου (84 x 38 μ.) είναι κατωφερής, ενώ στο βάθος και αριστερά υπάρχει μικρός θάλαμος, μία εσοχή του οποίου ονομάστηκε ως το «λίκνον του Δία». Δεξιά αναπτύσσεται μεγαλύτερος θάλαμος (25 x 12 μ.) που χωρίζεται σε δύο τμήματα, στο ένα από τα οποία υπάρχει μικρή λίμνη, ενώ στο άλλο υπάρχει ένας ιδιαίτερα εντυπωσιακός σταλακτίτης, «ο μανδύας του Δία». Στις τελευταίες δεκαετίες του περασμένου αιώνα κάτοικοι της περιοχής βρήκαν στο σπήλαιο διάφορα αρχαιολογικά ευρήματα. Αυτά παρακίνησαν τον αρχαιολόγο Ιωσήφ Χατζηδάκη να το επισκεφτεί το 1886 μαζί με τον Ιταλό F. Halbherr και να διεξάγουν πρόχειρη ανασκαφική έρευνα. Ανάλογες έρευνες έκαναν ο A. Evans το 1897, ο J. Demargne και ο G. Hogarth το 1899. Ωστόσο συστηματικές έρευνες δεν έχουν γίνει μέχρι σήμερα. Το σύνολο σχεδόν των ευρημάτων που προέκυψαν από λαθρανασκαφές και επίσημες ανασκαφές δημοσιεύθηκε από τον J. Boardman το 1961. Τα πολυάριθμα αναθήματα που αποκαλύφθηκαν βρίσκονται σήμερα μοιρασμένα ανάμεσα στο Μουσείο Ηρακλείου και το Ashmolean Museum της Οξφόρδης.

Βιβλιογραφία

1. ΦΑΡΑΚΛΑΣ Ν., ΚΑΤΑΚΗ Ε., ΚΟΣΣΥΒΑ Α., ΞΙΦΑΡΑΣ Ν., ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ ΕΜ., ΤΑΣΟΥΛΑΣ Γ., ΤΣΑΤΣΑΚΗ Ν., ΧΑΤΖΗΠΑΝΑΓΙΩΤΗ Μ., Οι Επικράτειες των Αρχαίων Πόλεων της Κρήτης, , Ρέθυμνο, 1998, , ,172
2. KENNA V. E. G., The Cretan Talismanic Stone in the Late Minoan Age, 8, Lund, 1969, Astrom Editions, ,14
3. EVANS S. A., The Minoan Palace of Knossos, 8, New York, 1964, Biblo and Tannen, ,438, 444, 625
4. , www.lasithinet.gr, , , , , ,40
5. ΞΙΦΑΡΑΣ Ν., Η κατάληψη του χώρου στην Πρωτογεωμετρική και Γεωμετρική Κρήτη, , Ρέθυμνο, 1998, , ,194
6. DRIESSEN J., MACDONALD C.F., The troubled island. Minoan Crete before and after the Santorini Eruption, 8, Liège, Austin, 1997, Université de Liège,
7. HOGARTH D. G., The Dictaean Cave, 5, , 1899-1900, , 92-116
8. BOSANQUET R. C., Dicte and the temples of Dictaean Zeus, 5, , 1939-1940, , 60-77
9. BATES W.N., Archaeological News 1919. Greek archaeology in 1914., 5, , 1920, , 93
10. NOWICKI K., Lasithi (Crete): One Hundred Years of Archaeological Research, 5, , (1996) 1998, , 27-47
11. BROWN R., The Eteocretan inscription from Psychro, 5, , 1978, , 43-46
12. FAURE P., Τα Ιερά Σπήλαια της Κρήτης, 10, , 1985, , Αυγ-13
13. ΦΙΟΡΑΚΗΣ Σ., Το Δικταίον Άντρον, 10, , Ιανουάριος 1939, , 567 - 568
14. WATROUS L. V., Ancient settlement in the plain of Lasithi, , , 1981, , 638-642
15. WATROUS L. V., The Cave Sanctuary of Zeus at Psychro: A Study of Extra-Urban Sanctuaries in Minoan and Early Iron Age Crete, , , 1996, ,
16. WATROUS L. V., Lasithi: A History of Settlement on a Highland Plain in Crete, 5, , 1982, ,
17. PENDLEBURY H. W. & J. D. S., MONEY-COUTTS M.B., Excavations in the plain of Lasithi I., 5, , 1935-1936, , Μαϊ-13
18. MACGILLIVRAY J. A., The Cretan countryside in the old Palace period, 9, Stockholm, 1997, Svenska institutet i Athen, Goteborg, Sweden: Distributor, Paul Astroms Forlag, 21 - 25
19. MAKKAY J., Remarks to the archaeology of the relations between Crete, Mykenae and central Europe, 9, Roma, 1968, Edizioni dell' Ateneo, 91-98
20. GEORGIEV V.I., L' etat actuel du dechiffrement des textes en lineaire A, 9, Roma, 1968, Edizioni dell' Ateneo, 355-382

Φωτογραφίες